Коопсуздук
Турак жайды коопсуз сатып алуу, ижарага алуу жана текшерүү боюнча кыска кеңештер.
Алдамчыларга кантип кабылбоо
- Өтө арзан баа жана шашылыш алдын ала төлөм суроо — этият болуңуз.
- Турак жайды көрмөйүнчө жана ээси менен жолукпай туруп акча которбоңуз.
- SMS кодун жана банк картасынын маалыматын, «брондоо үчүн» деп сурашса да, бербеңиз.
- Сүрөттү жана даректи салыштырыңыз: чыныгы турак жай сүрөттөгүдөй көрүнөт.
- Жолугушууга күндүз, ал эми бир нерсе күмөн туудурса, жалгыз барбаңыз: шашпаңыз.
Турак жайды кантип ижарага алуу
- Турак жайды көрүп, жарыядагы сүрөттөр менен салыштырыңыз.
- Баага эмнелер кирерин тактаңыз: коммуналдык кызматтар, интернет, эмерек, күрөө акча.
- Жазуу жүзүндө келишим түзүңүз: мөөнөтү, суммасы, төлөө тартиби, ремонтту ким төлөйт.
- Киргенде турак жайдын абалын жана эсептегичтерди сүрөткө тартып, көрсөткүчтөрүн жазып коюңуз.
- Күрөө акчаны жана төлөмдү турак жайды көрүп, келишимге кол койгондон кийин гана бериңиз, расписка алыңыз.
Суткалык ижара: коопсуз ижарага алуу
- Жарыядагы бош күндөрдү жана бир түндүн баасын текшериңиз.
- Ээсине чалып же жазып, дарегин, келүү жана кетүү убактысын, эрежелерин тактаңыз.
- Күрөө акча жана төлөм тууралуу алдын ала макулдашыңыз: эмнени жана качан төлөйсүз.
- Киргенде турак жайды карап, кемчиликтерин сүрөткө тартып, дароо ээсине айтыңыз.
- «Брон» үчүн акча жөнөтпөңүз, ээси менен телефон аркылуу сүйлөшмөйүнчө.
Батирди кантип сатып алуу
- Бюджетти аныктап, баадан сырткары чыгымдарды алдын ала эсептеп коюңуз: расмийлештирүү, нотариус, каттоо.
- Батирди өзүңүз жана күндүз көрүңүз: дубалдарды, терезелерди, түтүктөрдү, электр жабдууну, коңшуларды, короону.
- Батирдин документтерин жана ээсинин паспортун сураңыз, аты-жөнү дал келерин текшериңиз.
- Батирде карыз, күрөө, катталган адамдар жана талаш жок экенин билип алыңыз.
- Сатып алуу-сатуу келишимин жазуу жүзүндө, нотариус же юрист аркылуу түзүңүз. Акчаны расписка менен же банк аркылуу гана бериңиз.
Кайсы документтерди текшерүү
- Менчик укугу жөнүндөгү документти жана кыймылсыз мүлккө укуктар реестринен (Мамлекеттик каттоо) көчүрмөнү.
- Техникалык паспорт: пландоо өзүңүз көргөнгө дал келиши керек.
- Ээсинин паспорту же өкүл сатса, ишеним кат.
- Жубайынын макулдугу, ал эми ээлердин арасында балдар болсо, камкорчулук органдарынын уруксаты.
- Өз жарыяңыз үчүн Үй24 колдонмосунда документтерди текшерүүнү заказ кылсаңыз болот: андан кийин «Текшерилген» белгиси чыгат.
Булар жалпы кеңештер, юридикалык консультация эмес. Кыймылсыз мүлк менен болгон бүтүмдөр боюнча азыркы эрежелерди нотариустан же юристтен тактаңыз.